Ta’lim va tarbiya nazariyasi va metodikasi (boshlang‘ich ta’lim)

Fanni o‘qitishdan maqsad - magistrantlarga “Boshlang‘ich ta’lim fanlar nazariyasi” ning umumiy masalalari, fonetika va fonologiyaga, morfonologiya, morfologiya, sintaksis bo‘limlariga oid, matematik tahlil, algebra va geometriyaga, mehnat ta’limi va tabiatshunoslik nazaruyasiga oid bilim, ko‘nikma va malakalami shakllantirishdan iborat.

Fanning vazifasi: magistrantlarga “Boshlang‘ich ta’lim fanlar nazariyasi” ning umumiy masalalari bo‘yicha nazariy va amaliy bilim, malaka va ko‘nikmalami shakllantirish; fonetika va fonologiyaga, morfonologiya, morfologiya, sintaksis bo‘limlari bo‘yicha nazariy masalalar bilan tanishtirish;

magistrantlami matematik tahlil, algebra va geometriya fanlarining bo‘limlariga oid nazariy masalalar bilan tanishtirish;

magistrantlarga tabiatshunoslik bo‘limlari bo‘yicha nazariy masalalar haqida ma’lumot berish;

magistrantlami mehnat ta’limi yuzasidan nazariy masalalar bilan tanishtirish;

magistrantlami o‘quv qo‘llanmalar va boshqa ilmiy adabiyotlar bilan mustaqil ishlashga o‘rgatish;

mazkur fanlar yuzasidan erishilgan yutuqlar haqida batafsil ma’lumot berish.

Modul: Boshlang‘ich ta’lim fanlar nazariyasi fanining umumiy masalalari qismi bo‘yicha

Mavzu: Boshlang‘ich ta’lim fanlar nazariyasi fanining maqsadi va vazifalari (2soat)

Oliy va o‘rta maxsus kasb-hunar ta’limi muassalarida, boshlang‘ich ta’limda pedagogik faoliyatni yuritish, boshlang‘ich ta’limda pedagogika va boshlang‘ich ta’limning metodologik, ilmiy muammolari, oliy va o‘rta maxsus kasb-hunar ta’limi muassasalarida uni o‘qitishning zamonaviy metod va texnologiyalarini tadqiq qilish, oliy va o‘rta maxsus ta’lim, maktabgacha va maktab ta’limi vazirligi tizimida, ta’lim muassasalarida rahbarlik vazifalarini bajarish;

Mavzu: Boshlang‘ich ta’lim fanlar nazariyasi fanining maqsadi va vazifalari (2soat)

Oliy va o‘rta maxsus kasb-hunar ta’limi muassalarida, boshlang‘ich ta'limda pedagogik faoliyatni yuritish, boshlang‘ich ta’limda pedagogika va boshlang‘ich ta’limning metodologik, ilmiy muammolari, oliy va o‘rta maxsus kasb-hunar ta’limi muassasalarida uni o‘qitishning zamonaviy metod va texnologiyalarini tadqiq qilish, oliy va o‘rta maxsus ta’lim, ta’lim muassasalarida rahbarlik vazifalarini bajarish;

Mavzu: Boshlang‘ich ta’lim fanlari nazariyasi fanining boshqa fanlar bilan aloqasi: (2soat)

Magistratura o‘quv rejalaridan o‘rin olgan “Nutq madaniyati”, “Amaliy xorijiy til”, “Mutaxassislik fanlarini o‘qitish metodikasi”, Psixologiya (faoliyat turlari bo‘yicha), Boshlang‘ich ta’lim metodologiyasi, Pedagogik texnologiyalar va pedagogik mahorat, Ilmiy-tadqiqot metodologiyasi fanlari bilan bog‘liqlikda rivojlanishi;

Mavzu: Boshlang‘ich ta’lim fanlari nazariyasi fanining metodologik asosi va ilmiy tadqiqot metodlari: (2 soat) Ilmiy-pedagogik tadqiqotlar- tarbiya qonuniyatlari, uning tuzilmasi, mazmuni va texnologiyasi, o‘quv- tarbiyani tashkil etish metodikasi haqida yangi bilimlar olish hamda shu asosda amaliy pedagogik faoliyatni takomillashtirishga yo‘naltirilgan ilmiy jarayon va uning natijasi;

Mavzu: “Boshlang‘ich ta’lim fanlari nazariyasi” fanining dolzarb muammolari: (2soat) O‘qitishning ilg‘or va zamonaviy usullaridan foydalanish, yangi informatsion-pedagogik texnologiyalami tadbiq qilish muhim ahamiyatga egadir. Fanni o‘zlashtirishda darslik, o‘quv va uslubiy qo‘llanmalar, ma’ruza matnlari, tarqatma materiallar, elektron materiallar, kompyuter diagrammalari, ilg‘or pedagogik texnologiyalardan foydalaniladi. O‘qitish vositaiari bilan ta’minlash jadvallari: ta’lim va tarbiya tamoyillari. O‘quv jarayonini tashkil qilish turlari va shakllari; ta’lim va tarbiya metodlari; xalq ta’limini boshqarish tizimi; uslubiy- tarqatma materiallar (treninglar, psixo-pedagogik test topshiriqlari).

Modul: “Tabiatshunoslik nazariyasi” qismi bo‘yicha:

Mavzu: Tabiiy fanlar konsepsiyasi: (2soat) Tabiiy fanlar nazariyasi. Tabiatning bir butun yaxlit tizim asosda rivojlanishi. Tabiatshunoslik fanining ahamiyati va uning rivojlanish bosqichlari, tabiatshunoslikning dunyoni ilmiy o‘rganishdagi o‘mi. Tabiatshunoslik - tabiiy bilimlar asosi. Hayot haqidagi tushunchalar, hozirgi zamon biologiyasi, hayotning paydo bo‘lishi haqidagi falsafiy tushunchalar. Tabiatshunoslikning fizikaviy konsepsiyasi. Nisbiylik nazariyasi. Fazo va vaqt.

Mavzu: Yer qatlami (Litosfera): (2-soat) Yer qatlamining tarkibi (tog‘ jinslari). Relyef. Tekisliklar, tog‘lar. Relyefni o‘zgarturuvchi endogen va ekzogen omillar. Yer plitalarning harakati.

Mavzu: Dunyo okeani (Gidrosfera): (2-soat) Dunyo okeani. Okean suvlarining xususiyatlari va harakati. Quruqlikdagi suvlar. Ko‘llar, daryolar, botqoqliklar, muzliklar va yer osti suvlari. Yog‘inlar (yomg‘ir, qor. tuman va shudring).

Mavzu: Biosfera organizmlarning tarqalishi, ekologik omillar: (2-soat) Biosfcra haqida ta’limot. Hujayraning tuzilishi, funksiyasi. Genetika va evolyutsion nazariyalar. Hozirgi zamon antropologiyasi. O‘simliklaming kelib chiqishi. Tabiatda moddalar almashinuvi va tuproq hosil bo‘lish jarayonlari. Biosferadagi tirik moddaning ahamiyati. Moddalarning biosferada aylanishi. Dunyo iqlimidagi global muammolar.

Mavzu: Demograjiya, insonning yashash muhiti: (2-soat) Dunyodagi demografik muammolar. Dunyo aholisi. Aholining diniy, miiliy-etnik xususiyati. Aholining joylashuvi. Demografik portlash tushunchasi. 0‘zbekiston aholisining tadrijiy o‘sishi. Demografik siyosat.

Modul: “Texnologiya” qismi bo‘yicha:

Mavzu: Tcxnologik ta’limining ijtimoiy-pedagogik asoslari:(2-soat) Texnologiya ta’limi va tarbiyasining psixologik-pedagogik asoslari. Texnologiya ta’limi va tarbiyasining jamiyatda tutgan o‘rni. Texnologiya ta’limining umumta’lim fanlar bilan aloqasi.

Mavzu: Texnologiya ta’limi va tarbiyasining nazariyasi:(2-soat). Texnologiya ta’limi va tarbiyasining ilmiy-nazariy asoslari. Texnologiya ta’limi nazariyasining ijtimoiy-tarixiy xususiyatlari. Texnologiya ta’lim va tarbiyasining umumdidaktik va uzviylik tamoyillari.

Mavzu: Mutafakkirlar merosida mehnat tarbiyasining targ‘ib etilishi. (2-soat). Allomalar ijodida shaxs kamolotini shakllantirish g‘oyalari. Texnologiya ta’limi va tarbiyasida mutaffakirlar merosiga ilmiy-ijodiy yondashuv.

Mavzu: Texnologiya ta’lim-tarbiyasi tizimida kasb-hunar turlarining ifodalanishi. :(2-soat) Kasb tanlashda mehnat tarbiyasining o‘mi. Texnologiya ta’limi va tarbiyasida kasb turlari va guruhlari.

Mavzu: Texnologiya ta’lim-tarbiyasi tizimida umuminsoniy qadriyatlar:(2-soat). Texnologiya tarbiyasida xalq an’analarining pedagogik-psixologik xususiyatlari. Texnologiya tarbiyasida xalq hunarmandchilik turlari. Kasb-hunarga yo‘naltirishda mehnat an’analaridan foydalanish.

SEMINAR MASHG‘ULOTLAR

Seminar mashg‘ulotlar multimedia qurilmalari bilan jihozlangan auditoriyada har bir akademik guruhga alohida o‘tiladi. Mashg‘ulotlar faol va interfaol usullar yordamida o‘tiladi. Ko‘rgazmali materiallar va axborotlar multimedia qurilmalariyordamida uzatiladi.

SEMINAR MASHG‘ULOTLARNI TASHKIL ETISH BO‘YICHA KO‘RSATMA VA TAVSIYALAR

“Boshlang‘ich ta’lim fanlari nazariyasi fanining uniumiy masalalari” qismi bo‘yicha

Mavzu: Boshlang‘ich ta’lim fanlari nazariyasi fanining maqsadi va vazifalari: (2-soat).

Oliy va o‘rta maxsus kasb-hunar ta’limi muassalarida boshlang‘ich ta’limda pedagogik faoliyatni yuritish, boshlang‘ich ta’limda pedagogika va boshlang‘ich ta’limning metodologik, ilmiy muammolari, oliy va o‘rta maxsus kasb-hunar ta’limi muassasalarida uni o‘qitishning zamonaviy metod va texnologiyalarini tadqiq qilish, oliy va o‘rta maxsus ta’lim, xalq ta’limi vazirliklari tizimida, ta’lim muassasalarida rahbarlik vazifalarini bajarish;

Mavzu: Boshlang‘ich ta’lim fanlari nazariyasi fanining boshqa fanlar bilan aloqasi: (2-soat). Magistratura o‘quv rejalaridan o‘rin olgan “Nutq madaniyati”, “Amaliy xorijiy til”, “Mutaxassislik fanlarini o‘qitish metodikasi”, Psixologiya (faoliyat turlari bo‘yicha), Boshlang‘ich ta’lim metodologiyasi, Pedagogik tcxnologiyalar va pedagogik mahorat, Ilmiy- tadqiqot metodologiyasi fanlari bilan bog‘liqlikda rivojlanishi;

Mavzu: Boshlang‘ich ta’lim fanlari nazariyasi fanining metodologik asosi va ilmiy tadqiqot metodlari: (2-soat). Ilmiy-pedagogik tadqiqotlar - tarbiya qonuniyatlari, uning tuzilmasi, mazmuni va texnologiyasi, o‘quv- tarbiyani tashkil etish metodikasi haqida yangi bilimlar olish hamda shu asosda amaliy pedagogik faoliyatni takomillashtirishga yo‘naltirilgan ilmiy jarayon va uning natijasi;

Mavzu: “Boshlang‘ich ta’lim fanlari nazariyasi” fanining dolzarb muammolari: (4-soat). O‘qitishning ilg‘or va zamonaviy usullaridan foydalanish, yangi informatsion-pedagogik texnologiyalarni tadbiq qilish muhim ahamiyatga egadir. Fanni o‘zlashtirishda darslik, o‘quv va uslubiy qo‘llanmalar, ma’ruza matnlari, tarqatma materiallar, elektron materiallar, kompyuter diagrammalari, ilg‘or pedagogik texnologiyalardan foydalaniladi. O‘qitish vositalari bilan ta’minlash jadvallari: ta’lim va tarbiya tamoyillari. O‘quv jarayonini tashkil qilish turlari va shakllari; ta’lim va tarbiya metodlari; xalq ta’limini boshqarish tizimi; uslubiy- tarqatma materiallar (treninglar, psixo-pedagogik test topshiriqlari).

“Tabiatshunoslik nazariyasi” qismi bo‘yicha:

Mavzu: Hayot haqidagi tushunchalar, hozirgi zamon biologiyasi, hayotning paydo bo‘lishi haqidagi falsafiy tushunchalar, tabiatshunoslikning fizikaviy konsepsiyasi, nisbiylik nazariyasi, fazo va vaqt bo‘yicha savol-javob o‘tkazish va test topshiriqlarini bajarish. Yer qatlamining tarkibi, relef, tekisliklar, tog‘lar, relyefni o‘zgarturuvchi endogen va ekzogen omillar, yer plitalaming harakati bo‘yicha savol-javob o‘tkazish va test topshiriqlarini bajarish.

Mavzu: Dunyo okeani, okean suvlarining xususiyatlari va harakati, quruqlikdagi suvlar, ko‘llar, daryolar, botqoqliklar, muzliklar va yer osti suvlari, yog‘inlar bo‘yicha savol-javob o‘tkazish va test topshiriqlarini bajarish.

Mavzu: Biosfera haqida ta’limot, hujayraning tuzilishi, funksiyasi, genetika va evolyutsion nazariyalar, hozirgi zamon antropologiyasi, o‘simliklaming kelib chiqishi, tabiatda moddalar almashinuvi va tuproq hosil bo‘lish jarayonlari, biosferadagi tirik moddaning ahamiyati, moddalaming biosfcrada aylanishi, dunyo iqlimidagi global muammolar bo‘yicha savol-javob o‘tkazish va test topshiriqlarini bajarish.

Mavzu: Dunyodagi dcmografik muammolar, dunyo aholisi, aholining diniy, milliy-etnik xususiyati, aholining joylashuvi, demografik portlash tushunchasi, o‘zbekiston aholisining tadrijiy o‘sishi, demografik siyosat bo‘yicha savol-javob o‘tkazish va test topshiriqlarini bajarish.

Mavzu: Ekologiya va inson salomatligi, atrof-muhitning global muammolari, chuchuk suv tanqisligi muammosi, atmosferaning ifloslanishi, tuproq qatlamining zaharlanishi, oziq-ovqat muammosi, inson salomatligi bo‘yicha savol-javob o‘tkazish va test topshiriqlarini bajarish.

“Tcxnologiya” qismi bo‘yicha:

Mavzu: Texnologiya ta’limining ijtimoiy-pedagogik asoslari, mehnat ta’limi va tarbiyasining psixologik-pedagogik asoslari, texnologiya ta’limi va tarbiyasiningjamiyatda tutgan o‘mi, texnologiya ta’limining umumta’lim fanlar bilan aloqasi bo‘yicha savol-javob o‘tkazish va test topshiriqlarini bajarish.

Mavzu: Texnologiya ta’limi va tarbiyasining nazariyasi, texnologiya ta’limi va tarbiyasining ilmiy-nazariy asoslari, texnologiya ta’limi nazariyasining ijtimoiy-tarixiy xususiyatlari, texnologiya ta’lim va tarbiyasining umumdidiktik va uzviylik tamoyillari bo‘yicha savol-javob o‘tkazish va test topshiriqlarini bajarish.

Mavzu: Mutafakkirlar merosida texnologiya tarbiyasining targ‘ib etilishi, allomalar ijodida shaxs kamolotini shakllantirish g‘oyalari, texnologiya ta’limi va tarbiyasida mutaffakirlar merosiga ilmiy-ijodiy yondashuv bo‘yicha savol-javob o‘tkazish va test topshiriqlarini bajarish.

Mavzu: Texnologiya ta’lim-tarbiyasi tizimida kasb-hunar turlarining ifodalanishi, kasb tanlashda mehnat tarbiyasining o‘mi, texnologiya ta’limi va tarbiyasida kasb turlari va guruhlari bo‘yicha savol-javob o‘tkazish va test topshiriqlarini bajarish.

Mavzu: Texnologiya ta’lim-tarbiyasi tizimida umuminsoniy qadriyatlar, texnologiya tarbiyasida xalq an’analarining pedagogik-psixologik xususiyatlari, texnologiya tarbiyasida xalq hunarmandchilik turlari, kasb- hunarga yo‘naltirishda texnologiya an’analaridan foydalanish bo‘yicha savol-javob o‘tkazish va test topshiriqlarini bajarish.

Mustaqil ta’limni tashkil etishning shakli va mazmuni

Magistrant mustaqil ta’limini tashkil etishda quyidagi shakllardan foydalanish tavsiya etiladi:

Berilgan mavzular bo‘yicha ilmiy adabiyotlami konspektlashtirish.

Fanning boblari va mavzulari ustida ishlash. Uning natijalari ham reyting nazoratida aks etadi.

O‘qitish va nazorat qilishning avtomatlashtirilgan tizimlari bilan ishlash. Bu usul ma’ruza mashg‘ulotlari hamda amaliy mashg‘ulotlarga tayyorgarlik ko‘rish jarayonida qo‘llanishi mumkin.

Talabalaming ilmiy-tadqiqot ishlarini bajarish bilan bog‘liq holda fanning muayyan boblari va mavzularini chuqur o‘rganish.